فرزین آقابزرگی، کارشناس بازار سرمایه، با اشاره به اینکه متغیرهای اقتصادی مهم‌ترین عامل تعیین‌کننده ارزش پول ملی و نرخ ارز هستند، به خبرنگار ایبنا گفت: اگر بازدهی بازار‌های مختلف از جمله بورس، ارز، طلا، مسکن و خودرو را در یک بازه بلندمدت ۲۰ تا ۳۰ ساله بررسی کنیم، تفاوت قابل توجهی میان عملکرد این بازار‌ها دیده می‌شود و در این میان، متغیرهای اقتصادی نقش اصلی را در تعیین نرخ ارز ایفا می‌کنند.
وی افزود: مسائل سیاسی و تحولات ژئوپلیتیک نیز بر بازار ارز اثرگذار هستند، اما این عوامل را باید در کنار متغیرهای اقتصادی در نظر گرفت. طبیعتاً در دوره‌های پرتنش و هنگام افزایش ریسک‌های سیاسی و نظامی، اثرگذاری این عوامل بر انتظارات بازار و نرخ ارز بیشتر می‌شود.
این کارشناس بازار سرمایه اظهار کرد: مداخله بانک مرکزی در بازار ارز از طریق تزریق منابع ارزی، در کنار ابزار‌هایی مانند سیاست‌گذاری نرخ سود، اقدامی طبیعی و بخشی از وظایف مقام ناظر برای ایجاد تعادل در بازار است و در بسیاری از کشور‌ها نیز از ابزارهای مشابه برای مدیریت بازار استفاده می‌شود.
آقابزرگی ادامه داد: البته ظرفیت مداخله ارزی محدود است و زمانی که فشار‌های اقتصادی و انتظارات تورمی شدت زیادی پیدا می‌کند، حتی تزریق منابع ارزی نیز ممکن است نتواند به‌تنهایی روند بازار را به صورت کامل متوقف کند، اما بانک مرکزی نمی‌تواند در چنین شرایطی منفعل باشد و طبیعی است که از ابزارهای در اختیار خود برای مدیریت بازار و کاهش التهابات استفاده کند.
وی با بیان اینکه مدیریت انتظارات نیز در کنار اقدامات عملی اهمیت دارد، گفت: اطلاع‌رسانی و موضع‌گیری‌های بانک مرکزی می‌تواند در تعدیل انتظارات تورمی مؤثر باشد و در کنار آن، ابزار‌هایی مانند عرضه و تزریق ارز نیز برای ایجاد تعادل در بازار مورد استفاده قرار می‌گیرد.
این کارشناس بازار سرمایه اظهار کرد: یکی از راه‌های مهم در کنار اقدامات بانک مرکزی، حرکت به سمت انعکاس نرخ‌های واقعی در بازار ارز است. افزایش نرخ ارز دولتی لزوماً به معنای تشدید التهاب در بازار آزاد نیست، بلکه می‌تواند به کاهش فاصله میان نرخ‌های مختلف و محدود شدن زمینه ایجاد رانت کمک کند.
آقابزرگی تأکید کرد: هرچه فاصله میان نرخ‌های رسمی و بازار کاهش پیدا کند و نرخ‌ها به شرایط واقعی اقتصاد نزدیک‌تر شوند، امکان سوءاستفاده از منابع ارزی نیز کاهش خواهد یافت؛ بنابراین، تطبیق تدریجی نرخ‌های رسمی با واقعیت‌های اقتصادی می‌تواند یکی از ابزارهای مدیریت بازار ارز باشد و نباید صرفاً از زاویه افزایش ظاهری نرخ رسمی به آن نگاه کرد.
