احمد اشتیاقی، تحلیلگر اقتصادی، در گفت‌و‌گو با خبرنگار ایبنا با اشاره به جهش اخیر نرخ ارز و سیاست بانک مرکزی برای عرضه ارز به متقاضیان گفت: در شرایط فعلی، تقاضای مردم برای خرید دلار با هدف سرمایه‌گذاری افزایش پیدا کرده است و بانک مرکزی با ورود به بازار ارز می‌تواند از رشد شتابان نرخ دلار جلوگیری کند.
وی گفت: با توجه به شرایط تورمی موجود و نگاهی که مردم به حفظ ارزش سرمایه خود دارند، بخشی از تقاضای موجود در بازار ارز، تقاضای سرمایه‌گذاری است؛ بنابراین اگر بانک مرکزی در این مقطع وارد بازار نشود و پاسخگوی این تقاضا نباشد، فشار تقاضا در کف بازار می‌تواند باعث رشد بیشتر نرخ دلار شود.
این تحلیلگر اقتصادی افزود: بانک مرکزی اعلام کرده است که برای متقاضیان بالای ۱۸ سال امکان خرید ارز فراهم شده است. به اعتقاد من، این سیاست در کوتاه‌مدت می‌تواند از رشد شتابان نرخ ارز جلوگیری کند و در عین حال این نگاه را در میان مردم، به‌ویژه سرمایه‌گذاران خرد، ایجاد کند که کشور از نظر ذخایر ارزی در شرایطی است که امکان پاسخگویی به تقاضای سرمایه‌گذاری را دارد.
اشتیاقی گفت: من این اقدام بانک مرکزی را با هدف جلوگیری از رشد شتابان نرخ دلار، اقدام مثبتی ارزیابی می‌کنم. افرادی که تا امروز به دنبال خرید ارز بوده‌اند، با ورود بانک مرکزی می‌توانند بخشی از نیاز خود را از این مسیر تأمین کنند و همین موضوع می‌تواند مانع از فشار بیش از حد تقاضا در بازار آزاد شود.
وی با انتقاد از برخی اظهارنظر‌ها درباره این سیاست گفت: به نظر من، افرادی که سیاست بانک مرکزی را مورد انتقاد قرار می‌دهند، سازوکار کف بازار را به‌خوبی نمی‌شناسند. وقتی فردی به‌عنوان سرمایه‌گذار در کف بازار فعالیت نکرده باشد، ممکن است از آنچه در معاملات واقعی بازار اتفاق می‌افتد، غافل بماند و تحلیل خود را صرفاً بر مبنای محور‌های دیگری ارائه کند.
وی ادامه داد: اگر بانک مرکزی برای پاسخگویی به این نوع تقاضا وارد بازار نشود، فشار تقاضا می‌تواند بر دلار‌های موجود در بازار افزایش پیدا کند و در نهایت روند صعودی نرخ ارز را تشدید کند؛ بنابراین باید سیاست ارزی را از منظر واقعیت‌های کف بازار نیز مورد بررسی قرار داد.
این فعال بازار با اشاره به تفاوت سیاست فعلی بانک مرکزی با دوره‌های گذشته اظهار کرد: در دوره‌های قبل، زمانی که بانک مرکزی برای کنترل بازار ارز وارد عمل می‌شد، معمولاً ارز را با نرخ‌های پایین‌تر عرضه می‌کرد تا قیمت دلار را در یک سطح مشخص نگه دارد. اما در شرایط فعلی، سیاست بانک مرکزی این است که ارز را با قیمتی حدود ۵ هزار تومان پایین‌تر از نرخ بازار عرضه کند.
اشتیاقی گفت: این سیاست را می‌توان نوعی مدیریت نرخ ارز و همچنین مدیریت حجم نقدی فروش ارز توسط بانک مرکزی دانست. به عبارت دیگر، بانک مرکزی به جای اینکه صرفاً با تزریق گسترده ارز به دنبال کنترل قیمت باشد، تلاش می‌کند حجم فروش خود را نیز مدیریت کند.
وی افزود: اگر این مجموعه سیاست‌ها را در کنار یکدیگر قرار دهیم، می‌توان گفت مدیریت عرضه ارز و کنترل حجم نقدینگی می‌تواند در کنار یکدیگر به کنترل فشار‌های تورمی کمک کند. از این منظر، اقدام بانک مرکزی در مقطع کنونی را می‌توان اقدامی مثبت و قابل دفاع ارزیابی کرد.
اشتیاقی در پایان گفت: در شرایطی که بخش قابل توجهی از تقاضای بازار ارز با هدف حفظ ارزش سرمایه شکل گرفته است، پاسخگویی به این تقاضا از مسیر عرضه رسمی می‌تواند فشار را از بازار آزاد کاهش دهد و مانع از شتاب گرفتن بیشتر نرخ ارز شود؛ بنابراین ورود بانک مرکزی به بازار، با سازوکاری که در حال حاضر دنبال می‌کند، می‌تواند در کوتاه‌مدت به مدیریت بازار و جلوگیری از جهش بیشتر نرخ دلار کمک کند.
