به گزارش روز یکشنبه خبرنگار شبکه خبری اقتصاد و بانک ایران (ایبِنا) مرکز پژوهش های مجلس تحلیل وضعیت ایران در گزارش رقابت پذیری جهانی (سال ۲۰۱۷) را ارائه کرد. در این تحلیل آمده است: گزارش رقابت پذیری جهانی (GCI) از سال 2005 میلادی، هر سال توسط مجمع جهانی اقتصاد تهیه و منتشر می شود.
این گزارش در مقایسه با گزارش مشهور بانک جهانی موسوم به انجام کسب و کار به لحاظ ابعاد و مولفه های محیط کسب و کار جامع تر و از نظر اتکا به مبانی علمی در روش شناسی و گردآوری اطلاعات دقیق تر است. این شاخص تا سال 2008 برای ایران محاسبه نمی شد اما از این سال و به همت اتاق بازرگانی اطلاعات این شاخص برای ایران گردآوری و برای مجمع جهانی اقتصاد ارسال شد و بدین ترتیب برای اولین بار ایران در رتبه بندی گزارش سال 2009 رقابت پذیری جهانی قرار رگفت و تاکنون در 7 گزارش پیاپی سالیانه مورد ارزیابی قرار گرفته است.
طبق جدیدترین گزارش انتشار یافته (۲۰۱۷) ایران از رتبه ۷۴ در سال گذشته به رتبه 76 از میان 138 کشور مورد بررسی تنزل یافته و از میان 20 کشور سند چشم انداز 1404 که در این گزارش رتبه بندی شده اند در جایگاه سیزدهم قرار گرفته است. تنزل ۲ رتبه ای ایران در گزارش سال 2017 و نیز تغییرات اندک ۷ سال گذشته در نتیجه بهبود وضعیت سایر کشورها بوده و تغییرات بارزی در برآیند امتیازات ایران نسبت به سال گذشته اتفاق نیفتاده است که این مسئله نشان از عدم تلاش جدی برای بهبود محیط کسب و کار کشور دارد.
نمودار یک امتیاز ایران در ارکان دوازده گانه رقابت پذیری در گزارش سال 2017 را نشان می دهد. ایران در ارکان کارایی بازار نیروی کار رتبه ۱۳۴ از ۱۳۸ کشور و پیشرفته بودن بازارهای مالی رتبه ۱۳۱ بدترین وضعیت و در اراکان اندازه بازار رتبه ۱۹ و بهداشت و آموزش ابتدایی رتبه 49 بهترین وضعیت را دارد.
نمودار ۲ وضعیت ایران د مقایسه با ۲۰ کشور از کشورهای سند چشم انداز ایران که در گزارش رقابت پذیری جهانی مورد ارزیابی قرار گرفته اند نشان می دهد امارات متحده عربی با کسب رتبه شانزدهم جهانی بهترین و یمن با رتبه 138 در جهان بدترین وضعیت را میان کشورهای سند چشم انداز دارند.
طیق نموادر ۲ ایران در مقایسه با بهترین عملکرد منطقه یعنی امارات متحده عربی تنها در رکن اندازه بازار برتری داشته و در مقایسه با ترکیه با رتبه ۵۵ جهانی تنها در ارکان بهداشت و آموزش ابتدایی و نوآوری وضعیت بهتری دارد و بنابراین برای رسیدن به رتبه اول منطقه باید تلاش کند تا در سایر ارکان وضعیت خود را ارتقا دهد.
طبق جدول زیر در ارکان ثبات اقتصاد کلان، نهادها و نوآوری بیشترین نوسان رتبه و در ارکان اندازه بازار، بهداشت و آموزش ابتدایی، کارایی بازار نیروی کار و زیرساخت ها کمترین تغییرات مشاهده می شود. ایران در رکن اندازه بازار همواره جایگاه خوبی در جهان و منطقه داشته و روند رو به بهبودی مستمری در آموزش عالی و حرفه ای مشاهده می شود.
چالش همیشگی و تقریبا بدون تغییر در ارکان کارایی بازار کار، پیشرفته بودن بازارهای مالی، کارایی بازار کالا، آمادگی تکنولوژیک و زیرساخت ها (حمل و نقل هوایی) و روند نزولی در ارکان نوآوری و پیشرفته بودن بنگاه های تجاری نشان از عدم توجه و تلاش موثر در بهبود وضعیت این حوزه هاست.
