به گزارش خبرنگار بینالملل ایبنا، بسته شدن تنگه هرمز و توقف عبور نفتکشها، کشورهای تولیدکننده نفت در خلیج فارس را ناچار کرده است تولید خود را کاهش دهند؛ اقدامی که همزمان با جهش شدید قیمت نفت، نگرانیها درباره اختلال گسترده در عرضه جهانی انرژی را افزایش داده است.
با ادامه تنشهای نظامی در منطقه و توقف تردد نفتکشها از تنگه هرمز، چندین کشور تولیدکننده نفت در خلیج فارس ناچار به کاهش تولید شدهاند؛ وضعیتی که بازار جهانی انرژی را با یکی از جدیترین اختلالات عرضه در سالهای اخیر مواجه کرده است.
در همین رابطه سیانبیسی گزارش داد: دولت کویت اعلام کرده است که به دلیل ناتوانی نفتکشها در عبور از خلیج فارس و تنگه هرمز، تولید و ظرفیت پالایش نفت خود را کاهش داده است. مقامهای این کشور توضیح دادهاند که این تصمیم به عنوان اقدامی احتیاطی اتخاذ شده و میزان کاهش تولید با توجه به تحولات امنیتی منطقه ممکن است تغییر کند.
شرکت دولتی «کویت پترولیوم کورپوریشن» نیز تأکید کرده است که زیرساختهای نفتی این کشور همچنان آماده بازگشت سریع به سطح تولید قبلی هستند، اما در شرایط فعلی محدودیت در صادرات نفت از طریق دریا موجب کاهش تولید شده است.
کویت پنجمین تولیدکننده بزرگ نفت در سازمان کشورهای صادرکننده نفت (اوپک) محسوب میشود و در ماه ژانویه حدود ۲.۶ میلیون بشکه نفت در روز تولید کرده بود. بخش عمده نفت این کشور از طریق تنگه هرمز به بازارهای جهانی صادر میشود.
همزمان گزارشها نشان میدهد عراق نیز به دلیل پر شدن ظرفیت ذخیرهسازی نفت، تولید خود را روزانه حدود ۱.۵ میلیون بشکه کاهش داده است. مقامهای عراقی اعلام کردهاند که توقف حرکت نفتکشها موجب انباشته شدن نفت در مخازن ذخیره شده و ادامه تولید با ظرفیت قبلی عملاً امکانپذیر نیست.
کارشناسان بازار انرژی میگویند بسیاری از کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس با مشکل مشابهی روبهرو هستند. این کشورها برای صادرات نفت تقریباً به طور کامل به تنگه هرمز وابستهاند؛ گذرگاه باریکی که تنها مسیر خروج نفتکشها از خلیج فارس به آبهای آزاد محسوب میشود.
برآوردها نشان میدهد روزانه حدود ۲۰ درصد از مصرف نفت جهان از طریق این مسیر راهبردی منتقل میشود. توقف عبور نفتکشها از این گذرگاه عملاً بخش قابل توجهی از صادرات نفت منطقه را متوقف کرده و باعث انباشت میلیونها بشکه نفت در مخازن ذخیره کشورهای تولیدکننده شده است.
تحلیلگران هشدار میدهند اگر این وضعیت ادامه یابد، کشورهای تولیدکننده ناچار خواهند شد کاهش تولید را به شکل گستردهتری اجرا کنند. بانک سرمایهگذاری جیپی مورگان پیشبینی کرده است که در صورت تداوم بسته بودن تنگه هرمز، میزان کاهش تولید نفت در جهان ممکن است تا پایان هفته آینده از ۴ میلیون بشکه در روز فراتر رود.
به گفته کارشناسان این بانک، اگر اختلال در تردد نفتکشها بیش از سه هفته ادامه پیدا کند، ظرفیت ذخیرهسازی در کشورهای خلیج فارس به سرعت پر خواهد شد و تولیدکنندگان ناچار به توقف بخش بزرگی از تولید خود خواهند شد؛ وضعیتی که میتواند قیمت جهانی نفت را به بیش از ۱۰۰ دلار در هر بشکه برساند.
بازارهای جهانی انرژی نیز واکنش شدیدی به این تحولات نشان دادهاند. قیمت نفت طی هفته گذشته جهش کمسابقهای را تجربه کرد؛ بهطوری که نفت خام آمریکا بیش از ۳۵ درصد افزایش قیمت داشت که بزرگترین رشد هفتگی آن از زمان آغاز معاملات آتی در سال ۱۹۸۳ محسوب میشود.
در معاملات پایان هفته، نفت برنت با افزایش ۸.۵ درصدی به حدود ۹۲.۷ دلار در هر بشکه رسید و نفت وستتگزاس اینترمدیت آمریکا نیز با جهشی بیش از ۱۲ درصدی در سطح حدود ۹۰.۹ دلار بسته شد.
در کنار بازار نفت، عرضه گاز طبیعی نیز تحت تأثیر تحولات منطقه قرار گرفته است. قطر که یکی از بزرگترین صادرکنندگان گاز طبیعی مایع در جهان به شمار میرود، اعلام کرده است به دلیل حملات به تأسیسات انرژی خود تولید گاز طبیعی مایع را متوقف کرده است. حدود ۲۰ درصد از صادرات جهانی LNG از این کشور تأمین میشود.
کارشناسان انرژی معتقدند بسته شدن تنگه هرمز نه تنها صادرات نفت کشورهای خلیج فارس را مختل کرده، بلکه میتواند زنجیره تأمین انرژی در جهان را نیز به شدت تحت تأثیر قرار دهد. به گفته آنان، بازار اکنون از مرحله نگرانیهای ژئوپلیتیکی عبور کرده و با یک اختلال عملیاتی واقعی در عرضه انرژی روبهرو شده است؛ وضعیتی که در صورت ادامه میتواند فشار بیشتری بر قیمت انرژی و اقتصاد جهانی وارد کند.