به گزارش خبرنگار ایبنا، با آغاز جنگ تحمیلی از سوی رژیم صهیونیستی و آمریکا علیه ایران، دولت چهاردهم و ارکان اقتصادی آن با اتخاذ تصمیمات راهبردی، نقش مؤثری در مدیریت بازار و کاهش فشار بر شهروندان و بنگاههای اقتصادی ایفا کردهاند.
در همین باره سیدعلی مدنیزاده، وزیر اقتصاد، با اشاره به تشکیل قرارگاه اقتصادی از ساعات ابتدایی جنگ، اعلام کرد که این وزارتخانه با رویکردی جهادی و با اخذ گزارشهای روزانه، خدماترسانی در تمام حوزههای زیرمجموعه خود را مستمراً پیگیری کرده است.
تسهیل انقلابی در گمرکات
یکی از مهمترین و اثرگذارترین تصمیمات، ایجاد انقلابی در فرآیندهای گمرکی بود. بر اساس مصوبات جدید، ترخیص همه کالاها (اعم از کالاهای اساسی و غیرممنوعه) صرفاً با تعهد و بدون نیاز به تخصیص ارز از بانک مرکزی امکانپذیر شد. این اقدام هوشمندانه، با کاهش حداقلی تشریفات گمرکی و مجوز انتقال کالا به انبارهای اختصاصی با ضمانتنامههای ساده (مانند چک صیادی) عملاً زنجیره تأمین کالا را در بحرانیترین شرایط ممکن حفظ کرد.
همچنین تمدید خودکار و رایگان ثبتسفارشهای منقضی شده در ایام جنگ به مدت دو ماه، نفس تازهای به بازرگانان و تولیدکنندگان بخشیده است.
ثبات در شبکه بانکی و حمایت از بدهکاران
بانک مرکزی و شبکه بانکی کشور نیز با حفظ ۵۰ درصد ظرفیت در تهران و ۳۰ درصد در سایر شهرستانها، بهعنوان نبض اقتصادی کشور به فعالیت خود ادامه داده است تا نیازهای ضروری مردم بیپاسخ نماند. در کنار آن، دولت با درک شرایط سخت بنگاههای آسیبدیده از جنگ، بسته حمایتی ویژهای شامل تسهیلات جدید، گشایش در پرداخت اقساط و معافیتهای مالیاتی را برای اشخاص آسیبدیده فیزیکی و بنگاههای اقتصادی تصویب کرد.
تسهیلگری ویژه نظام بانکی در قبال چکهای برگشتی نیز گام دیگری برای جلوگیری از ایجاد بحران زنجیرهای در کسبوکارها بود.
حمایت از داراییهای مردم در بازار سرمایه
وزارت اقتصاد برای صیانت از داراییهای میلیونها سهامدار، تصمیم دشوار، اما ضروری تعطیلی موقت بازار سهام را با هماهنگی شورای عالی بورس اتخاذ کرد تا از التهاب و زیان بیشتر جلوگیری شود. با این حال، برای حفظ پویایی اقتصاد، صندوقهای درآمد ثابت، بازار اوراق، بورس کالا و انرژی از دومین روز جنگ به فعالیت خود ادامه دادند تا چرخه تولید و تأمین انرژی کشور متوقف نشود.
حمایتهای مالیاتی و بیمهای
در حوزه مالیاتی، علاوه بر آغاز خدمات پس از ایام تعطیل، بخشودگیها و تمدید مواعد مالیاتی و همچنین تسهیلات مرتبط با چکهای پرداختی مالیاتی در نظر گرفته شده است. وزیر اقتصاد همچنین از دستور ویژه به سازمان بیمه برای پیگیری امور بیمهای و جلب رضایت مردم در شرایط سخت کنونی خبر داد.
رشد ۵۳ درصدی حمل کالاهای اساسی در هفته نخست جنگ
در ادامه تلاشهای دولت برای مدیریت بازار، وزارت راه و شهرسازی با فعالسازی ستاد مدیریت بحران، نقش کلیدی در تضمین زنجیره تأمین ایفا کرد. فرزانه صادق مالواجرد، وزیر راه و شهرسازی، از جابهجایی یک میلیون و ۲۷۱ هزار تن کالا در هفته نخست جنگ (۹ تا ۱۵ اسفند) خبر داد که ۷۷۰ هزار تن آن از مبدا بنادر کشور بوده است.
بر اساس این گزارش، بیش از چهار هزار کامیون در بنادر بارگیری کردند که ۳۱۰۰ دستگاه از آنها به حمل کالاهای اساسی اختصاص یافت. این آمار حکایت از رشد ۵۳ درصدی بارگیری نسبت به روزهای قبل از جنگ دارد؛ اقدامی راهبردی برای اطمینانبخشی به بازار از تداوم زنجیره تأمین و پخش کالاهای ضروری.
همچنین انتقال بار از بنادر از طریق خطوط ریلی نیز افزایش چشمگیری یافت تا همپای حملونقل جادهای، امنیت غذایی و کالایی کشور در بحرانیترین شرایط ممکن تضمین شود.
تمدید خودکار کارتهای بازرگانی و بانکی؛ حذف مراجعات غیرضروری در بحبوحه جنگ
همزمان با تمدید خودکار کارتهای بانکی توسط بانک مرکزی، دولت چهاردهم گام بلندی در تسهیل فعالیت تجار و بازرگانان برداشت.
کیوان کاشفی، عضو هیأت رئیسه اتاق بازرگانی، از تمدید خودکار تمام کارتهای بازرگانی خبر داد که اعتبار آنها از آغاز جنگ (۹ اسفند ۱۴۰۴) تا پایان این ماه به اتمام رسیده یا میرسد. بر اساس بخشنامه سازمان توسعه تجارت و تأییدیه شورای عالی امنیت ملی، این کارتها بدون نیاز به مراجعه حضوری و انجام استعلامات، تا ۹ خرداد ۱۴۰۵ تمدید شدند. این تصمیم هوشمندانه در کنار تمدید سهماهه کارتهای بانکی که مانع از مراجعات غیرضروری به شعب و ایجاد صفهای طولانی شد، عملاً دغدغه شهروندان و فعالان اقتصادی برای خدمات بانکی و تجاری در شرایط جنگی را برطرف کرد و ۹۲ درصد تراکنشهای بانکی نیز به صورت غیرحضوری انجام شد.
رفع اختلال سکوهای طلا و حمایت از کسبوکارهای مجازی در ایام جنگ
در حوزه کسبوکارهای مجازی نیز هماهنگی مؤثری بین بانک مرکزی و فعالان این بخش از آغاز جنگ صورت گرفته است. به طوری که رضا الفتنسب، دبیر اتحادیه کسبوکارهای مجازی، از رفع مشکلات سکوهای معاملات طلا خبر داد و گفت: بخش پرداخت و واریز این سکوها که در جنگ ۱۳ روزه با اختلال مواجه شده بود، در این دوره با هماهنگی بانک مرکزی بدون اختلال فعال بود و حتی چند مورد درخواست برداشت فیزیکی طلا با موفقیت انجام گرفت.
وی با قدردانی از همکاری سیستم بانکی افزود: هرچند کسبوکارهای بزرگ مجازی فعال هستند، اما نیمهتعطیل شدن فروشگاههای کوچک به دلیل بسته بودن بازارهای فیزیکی، ضرورت بازگشایی تدریجی بازارها را نشان میدهد.
تأمین معیشت کارمندان و بازنشستگان
در نهایت و شاید مهمترین اقدام دولت در حوزه معیشتی، پرداخت به موقع و حتی زودتر از موعد حقوق همه کارمندان دولتی و بازنشستگان بود؛ اقدامی که نقش بسزایی در کاهش فشار روانی ناشی از جنگ و حفظ آرامش در خانوادهها داشته است. همچنین با دستور رییس جمهور یارانهها زودتر از موعد همیشگی پرداخت شد.
این مجموعه اقدامات نشاندهنده مدیریت هوشمندانه و هماهنگ ارکان اقتصادی دولت برای عبور از این برهه حساس تاریخی با کمترین آسیب به معیشت مردم و چرخه تولید کشور است.
