به گزارش خبرنگار ایبنا، تحول دیجیتال در سالهای اخیر به یکی از تعیینکنندهترین روندهای اقتصادی و فناورانه در جهان تبدیل شده است؛ روندی که نهتنها ساختارهای سنتی مالی و بانکی را دستخوش تغییر کرده، بلکه مفهوم «مدیریت اقتصادی» را نیز به سمت دادهمحوری، هوشمندسازی و اتکای بیشتر به فناوریهای نوین سوق داده است. در چنین فضایی، کشورها برای حفظ رقابتپذیری و ارتقای بهرهوری اقتصادی، ناگزیر از حرکت به سمت اقتصاد هوشمند و بهرهگیری از فناوریهایی مانند هوش مصنوعی، زیرساختهای مالی دیجیتال و نظامهای نوآوری باز هستند.
در این میان، شرکت ملی انفورماتیک بهعنوان یکی از نهادهای اثرگذار در حوزه زیرساختهای فناوری مالی کشور، نقش محوری در پیشبرد این تحول ایفا کرده است. این شرکت با تمرکز بر توسعه راهکارهای نوین در نظام بانکی و مالی، تلاش دارد مسیر گذار از بانکداری سنتی به بانکداری هوشمند را هموار کند که از جمله اقدامات کلیدی آن میتوان به توسعه ریال دیجیتال، ایجاد و گسترش سندباکسهای رگولاتوری و بهرهگیری از دستیارهای هوشمند مبتنی بر هوش مصنوعی در فرآیندهای تحلیلی و تصمیمسازی اشاره کرد.
رویکرد شرکت ملی انفورماتیک بر این مبنا استوار است که با تلفیق فناوریهای پیشرفته و ظرفیتهای علمی و تخصصی کشور، بتوان همزمان به ارتقای بهرهوری اقتصادی، تقویت تصمیمسازیهای کلان و ایجاد پیوند مؤثر میان دولت، نظام بانکی و اکوسیستم نوآوری دست یافت.
برهمین اساس، در گفتوگو با سیدرضا ناصرینیک، مدیرعامل شرکت ملی انفورماتیک به بررسی چشمانداز تحول دیجیتال در نظام بانکی کشور و الزامات حرکت به سمت اقتصاد هوشمند پرداختهایم که در ادامه میخوانید.
جناب آقای ناصرینیک، با توجه به تحولات سریع فناوری در جهان، به نظر شما راهبرد اصلی برای عبور از ساختارهای سنتی و پیادهسازی نظامهای نوین مالی در کشور چیست؟ آیا ما برای تغییرات بنیادین در نظام بانکی آمادهایم؟
در سالهای اخیر و با ظهور فناوریهای دیجیتال لبه، عملاً پارادایم شیفت در رویکرد و نگرش بانکداری آغاز شد و با بلوغ و گستردگی فناوریهای نظیر هوش مصنوعی، محاسبات کوانتومی، و پردازش ابری اینک در نقطه عطف یک تحول بزرگ هستیم؛ دوران تکیه بر روشهای سنتی به پایان رسیده و برای بقای نظام اقتصادی کشور در تراز اقتصادهای جهانی، راهی جز حرکت جسورانه به سمت «اقتصاد هوشمند» نداریم.
راهبرد ما در شرکت ملی انفورماتیک، گذار از نگاه سنتی به بانکداری و تمرکز بر استفاده حداکثری از فناوریهای هوش مصنوعی برای «تصمیمسازیهای کلان» است. ما در تلاشیم تا در کنار بانک مرکزی، با کاربردپذیر کردن پدیدههای نوآورانهای نظیر ریال دیجیتال، فراهمسازی زیرساخت مولدسازی داراییهای راکد بانکی از طریق ابزار نوآورانه توکنایز کردن آنها، توسعه انواع دستیارهای هوشمند و همچنین تقویت چرخه نوآوریهای رگولاتور پولی از طریق سندباکس رگولاتوری بازوهای نوآورانه برای تیم فرماندهان اقتصادی و مدیران ارشد اقتصادی کشور ایجاد کنیم.
پیام من به اکوسیستم فناوری کشور این است: «زمانِ آزمون و تردید گذشته است. امروز نیازمند ورود جسورانه به حوزههایی هستیم که امنیت ملی و مسئولیت اجتماعی در آنها با توسعه اقتصادی گره خورده است. ما نه تنها در پی بومیسازی این فناوریها، بلکه در جستجوی پیشگامی در فرهنگسازی و گفتمانسازی فناوریهای نوظهور هستیم تا بتوانیم با تکیه بر ظرفیتهای علمی و دانشگاهی، بازوهای نوآوری گروه ملی انفورماتیک را به موتور محرکِ تصمیمات کلانِ اقتصادی کشور تبدیل کنیم.»
همواره بر اهمیت ورود و توسعه فناوریهای نوین، بهویژه هوش مصنوعی، در نظام اقتصادی کشور تأکید شده است؛ چشمانداز و اهداف اصلی گروه ملی انفورماتیک برای تحقق این تحول دیجیتال در سطح کلان چیست و چه انتظاراتی از بازیگران اصلی این حوزه، مانند شرکتهای فناور، دارید؟
هدف اصلی ما، کمک به ارتقای بهرهوری و کارایی در تمامی بخشهای اقتصادی، بهویژه نظام بانکی، از طریق بهکارگیری هوش مصنوعی و فناوریهای پیشرفته است. ما معتقدیم که این تحول، نه تنها به بهبود تصمیمگیریها و عملیات اقتصادی کمک میکند، بلکه میتواند مزیت رقابتی کشور را در سطح منطقهای و جهانی افزایش دهد. گروه ملی کار مطالعاتی عمیقی را در این حوزه انجام داده است و اینک نقشهراه تفصیلی استفاده از فناوریهای هوش مصنوعی در بانک مرکزی و شبکه بینبانکی ترسیم شده است. کلیه اقدامات، الزامات و کاربردها شناسایی شدهاند و توسعه مرحله به مرحله آنها برنامهریزی شده است؛ لذا گروه ملی انفورماتیک با برنامهای مشخص گام در این مسیر گذاشته است. منابع مالی، نیروهای تخصصی کافی و زیرساختهای پردازشی و دادهای کافی و وافی لازم است. فراهمسازی منابعی اینچنین گسترده، نیازمند عزم ملی، همت عالی و مشارکت کلیه بازیگران زیستبوم است. باید از اقدامات و برنامهریزیهای پراکنده و انفرادی اجتناب نمود و تمام ظرفیت بازیگران را با همافزایی، همگرا نمود تا امید به موفقیت یک تحول ملی داشت.
با توجه به اینکه ورود فناوریهای جدید همواره با چالشها و مقاومتهایی روبهرو است، به نظر شما استراتژی کلی برای تسریع پذیرش و نهادینهسازی این فناوریها در بدنه اقتصادی کشور چیست؟ چگونه میتوان از این مقاومتها عبور کرد؟
عبور از مقاومتها نیازمند یک رویکرد چندوجهی است. اولین گام، ایجاد یک درک عمیق و مشترک از منافع و ضرورتهای این فناوریها در سطوح مختلف است. این امر مستلزم فرهنگسازی و تبیین دستاوردهای ملموس است. ما باید با ارائه نمونههای موفق و نمایش اثربخشی واقعی این فناوریها، اعتماد را جلب کنیم. علاوه بر این، همکاری نزدیک و سازنده بین بخشهای دولتی، خصوصی و دانشگاهی، برای تحقیق، توسعه و انتقال دانش ضروری است. رویکرد ما بر پایه جسارت در پیادهسازی، پشتوانه علمی و پژوهشی قوی، و ایجاد هماهنگی بین تمامی ذینفعان استوار است تا بتوانیم روند پذیرش فناوریهای نوین را تسریع کرده و از مزایای آنها به طور کامل بهرهمند شویم.