به گزارش خبرنگار بینالملل ایبنا، نخستین نیمه از سال ۲۰۲۶ با ثبت تحولاتی ساختاری در نقشه توزیع سرمایه بینالمللی همراه بود. افزایش سختگیریهای ژئوپلیتیکی نهادهای قانونگذار ایالات متحده علیه ناشران چینی از یکسو، و عطش فزاینده استارتاپهای پیشرو برای جذب سرمایههای سنگین توسعه مدلهای زبانی و نیمهرساناها از سوی دیگر، موجب تغییر مسیر تاریخی جریانهای نقدینگی شد. این جابهجایی استراتژیک، هنگکنگ را به کانون بازآرایی مالی شرکتهای نوآور شرق آسیا تبدیل کرده است.
شکوفایی کمسابقه اقتصاد نوین در بورس هنگکنگ
بورس هنگکنگ (HKEX) در ششماهه نخست سال ۲۰۲۶ بهترین عملکرد نیمه اول خود را در پنج سال اخیر ثبت کرد. طی این دوره، ۸۵ شرکت توانستند مجموعا ۲۰۹.۹ میلیارد دلار هنگکنگ سرمایه جذب کنند که نشاندهنده رشد ۹۲ درصدی ارزش کل نسبت به دوره مشابه سال قبل است. بر اساس گزارش نیمسال مؤسسه بینالمللی KPMG، حجم سرمایه جذبشده در این بازه زمانی حتی از رکورد کل سال ۲۰۲۵ نیز فراتر رفته است.
محرک بنیادین این شتاب بیسابقه، شرکتهای موسوم به «اقتصاد نوین» بودهاند که طبق محاسبات آماری، سهمی بالغ بر ۱۶۰.۱ میلیارد دلار هنگکنگ از کل عواید را به خود اختصاص دادند. اصلاحات ساختاری در بورس هنگکنگ، بهویژه ذیل چارچوب قانونی «فصل ۱۸» برای پذیرش شرکتهای فناوریمحور پیش از سوددهی تجاری، بستری حیاتی جهت تأمین مالی غولهای نسل نو پدید آورد.
تحلیلهای وبگاه هنگکنگ اکسچنج نشان میدهد که هجوم کمنظیر آزمایشگاههای پیشرو هوش مصنوعی و شرکتهای طراح چیپ به این بازار، نقش کاتالیزور اصلی را ایفا کرده است. این روند نهتنها اعتماد سرمایهگذاران نهادی را بازگردانده، بلکه عمق معاملاتی بازار را نیز افزایش داده است.
خیزش غولهای نوظهور تراشه و مدلهای هوش مصنوعی
به نوشته پایگاه تحلیلی Law Asia ، در کانون توجه بازار سرمایه هنگکنگ، پیشگامان هوش مصنوعی چین موسوم به «ببرهای هوش مصنوعی» قرار داشتند. شرکت توسعهدهنده پردازندههای گرافیکی و محاسبات ابری Shanghai Biren Technology با عرضه اولیه خود تحت فصل ۱۸ توانست حدود ۵.۶ میلیارد دلار هنگکنگ جذب کند و ارزشگذاری آن در روز نخست بیش از ۷۵ درصد جهش یافت.
همزمان با تولیدکنندگان سختافزار، شرکتهای فعال در توسعه مدلهای بنیادین چندوجهی نیز رکوردهای ارزندهای بر جای گذاشتند. شرکت MiniMax در ماه ژانویه با جذب ۴.۸۲ میلیارد دلار هنگکنگ، جهشی ۱۰۹ درصدی را در روز اول عرضه تجربه کرد و ارزش بازار آن از مرز ۱۰۰ میلیارد دلار هنگکنگ عبور کرد. پایگاه خبری CNBC طی گزارشی مبسوط ابعاد ورود این غولهای هوش مصنوعی مولد به تالار بورس را بررسی کرده است.
نکته تحلیلی قابل توجه این است که سهام شرکتهایی نظیر MiniMax و Z.ai علیرغم ثبت درآمدهای کمتر از ۱۰۰ میلیون دلار و مواجهه با زیانهای عملیاتی ناشی از مخارج سرسامآور تحقیق و توسعه، رشد قیمتی ۵۰۰ تا ۷۰۰ درصدی را تجربه کردند. این پدیده گواهی بر اشتهای بالای بازار سرمایه آسیا برای تأمین مخارج زیرساختی و توان پردازشی بومی در تقابل با محدودیتهای زنجیره تأمین غرب است.
بازآرایی رتبهبندی بینالمللی و رقابت تنگاتنگ با نیویورک
بررسی ابعاد کلان بازار در سطح جهان حاکی از تمرکز فزاینده نقدینگی بر چند معامله ابرمقیاس (Mega-IPOs) است. طبق دادههای آماری مؤسسه PwC در گزارش چشمانداز جهانی عرضه اولیه، کل سرمایه جذبشده در نیمه اول ۲۰۲۶ در بازارهای جهانی به مرز ۱۹۰ میلیارد دلار رسید، اما تعداد کل معاملات با ۵ درصد کاهش به ۵۳۰ مورد محدود شد که نشاندهنده گزینشگری دقیقتر نهادهای مالی است.
در ردهبندی جهانی تالارهای بورس، نزدک (NASDAQ) به مدد تاریخیترین عرضه عمومی تاریخ یعنی ورود شرکت صنایع هوافضای SpaceX با جذب سرمایهای بالغ بر ۸۶.۳ میلیارد دلار توانست جایگاه نخست خود را حفظ کند؛ معاملهای منفرد که بهتنهایی نزدیک به ۴۵ درصد از کل عواید جهانی عرضه اولیه را شامل میشد.
با این وجود، بورس هنگکنگ موفق شد با پیشی گرفتن از بورس اوراق بهادار نیویورک (NYSE) و سایر تالارهای اروپایی، جایگاه دوم جهان را به نام خود تثبیت کند. پایگاه اقتصادی ایتالیایی Il Sole 24 Ore در ارزیابی جامع خود از وضعیت بورسها، ارتقای رتبه هنگکنگ را نمایانگر قطبیشدن مجدد جغرافیای سرمایه و تبدیل این شهر به مرکز گریزناپذیر شرکتهای چینی عنوان کرده است.
چشمانداز نیمه دوم سال و نااطمینانیهای ژئوپلیتیک
چشمانداز فعالیتهای سرمایهای برای نیمه دوم سال ۲۰۲۶ با سیلی از درخواستهای در صف انتظار همراه است. بر اساس گزارش مؤسسه Deloitte China، بیش از ۶۰۰ پرونده فعال پذیرش در فهرست HKEX به ثبت رسیده که پیشبینی میشود آمار نهایی عرضههای سالانه را به ۱۶۰ شرکت با ارزش کل تقریبی ۳۰۰ میلیارد دلار هنگکنگ ارتقا دهد و جایگاه هنگکنگ را در میان ۳ بورس برتر جهان تضمین نماید.
با این حال، تداوم این مسیر صعودی مستلزم عبور از چند ریسک سیستماتیک و بینالمللی است. نوسانات ناشی از درگیریهای منطقهای میان ایالات متحده و جمهوری اسلامی ایران و پیامدهای آن بر خطوط ترانزیت انرژی، نخستین عامل نااطمینانی در جریان آزاد سرمایههای بینالمللی محسوب میشود. همزمان، جهتگیری سیاستهای انقباضی یا انبساطی فدرال رزرو آمریکا میتواند هزینه سرمایه را در بازارهای نوظهور دستخوش نوسان کند.
علاوه بر متغیرهای اقتصاد کلان، تشدید سختگیریهای کمیسیون بورس و اوراق بهادار آمریکا (SEC) در قبال استانداردهای حسابرسی و امنیتی شرکتهای چینی، انگیزه مهاجرت مالی شرکتهای فناوری به بازارهای داخلی و هنگکنگ را دوچندان کرده و روند جدایش زیرساختهای مالی دو بلوک را تسریع کرده است.
رونق چشمگیر بورس هنگکنگ در نیمه نخست سال ۲۰۲۶، صرفاً یک موفقیت مقطعی آماری نیست؛ بلکه نمادی از ظهور معماری جدیدی در تأمین مالی فناوریهای بنیادین به شمار میرود. اگرچه بازارهای والاستریت به اتکای عمق نقدینگی و میزبانی از مگاپروژههایی همچون اسپیساکس دستبالا را حفظ کردهاند، اما تحکیم جایگاه هنگکنگ به عنوان پایگاه بومی هوش مصنوعی و نیمهرساناها نشان داد که سیاستهای محدودکننده ایالات متحده، در عمل به شکلگیری یک اکوسیستم مالی خوداتکا و موازی در آسیا شتاب بخشیده است.
