
به گزارش خبرنگار ایبِنا، بهروز هادی زنوز در میزگرد اقتصاد ایران؛ تحلیل آخرین وضعیت و چشم انداز سیاست های اقتصادی که با حضور حمید زمان زاده عضو هیات علمی پژوهشکده پولی و بانکی، کامران ندری مدیر گروه بانکداری اسلامی پژوهشکده پولی و بانکی و تیمور رحمانی عضو هیات علمی دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران برگزار شد، افزود: زمانی رشد اقتصادی را از منظر نوسانات اقتصاد بررسی می کنیم بر همین اساس اقتصاد ایران در سال های ۹۱ ،۹۲ و ۹۴ رشد منفی داشته بنابراین می توان گفت پتانسیل استفاده نشده ای وجود داشت که در سال گذشته از بخشی از آن بهره گیری شد.
این کارشناس مسایل اقتصادی اظهارداشت: رشد سال گذشته عمدتا از بخش نفت بود و از سویی نیز کارکرد پتروشیمی ها و خودروسازی ها و .. کمتر از ظرفیتشان بود. بنابراین انتظار تداوم این رشد را نباید داشته باشیم. در طول برنامه ششم هرگز به رشد ۸ درصد نخواهیم رسید و به صورت میانگین رشد ۴ تا ۵ درصد خواهیم داشت.
زنوز افزود: اگر رشد را از منظر درازمدت بررسی کنیم، موانع زیادی وجود دارد که باید با سیاست گذاری های درست برطرف شود. یک بخش کار سیاست های خارجی است که اگر این بخش را حل نکنیم با کشورهای همسایه نمی توان همکاری داشت و بخش نفت و گاز نیز قابل احیاء نخواهد بود.
وی با بیان اینکه، هیچ کشوری بعد از جنگ جهانی دوم نتوانسته در انزوا رشد کند، اظهارداشت: حفظ ثبات اقتصاد کلان در ایران بسیار حائز اهمیت است ولی حفظ تورم تک رقمی در سال ۹۶ بعید است و اگر دولت به همین منوال بر سیاست های مالی خود تاکید کند به مسئله بعدی برای نظام مالی کشور تبدیل می شود البته هیچ کشوری در طول تاریخ رشد نکرده مگر اینکه به یک نظام مالی مناسبی تجهیز شود ولی نظام مالی ایران بانک محور است و بانک ها نیز در بحران مالی شدید است.
به گفته این عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی، با نرخ بهره بالای ۲۰ درصد رشد اقتصادی متصور نیست. از سویی هیچ کشوری نمی تواند رشد پایدار داشته باشد مگر اینکه سیاست رفاهی و حمایت اجتماعی مناسبی را طراحی کند که مشروعیت نظام سیاسی را تضمین می کند و امنیت داخلی به خطر می افتد.
زنوز با تاکید بر کمبود منابع مالی در برنامه ششم توسعه افزود: بنابراین باید به رشدهای متوسط قانع باشیم.
عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی درباره وضعیت نرخ تورم گفت: در ۴۱ سال اخیر تنها در ۵ سال تورم تک رقمی بوده و جزو ۱۰ کشور با نرخ تورم بالا در جهان هستیم و این پدیده در ایران نوسانات زیادی دارد. جایی که نوسانات تورم بالا است یعنی اینکه سیاست پولی ناموفق بوده است.
این کارشناس اقتصادی اظهارداشت: برای اینکه بدانیم در چه وضعیتی هستیم اگر نسبت نقدینگی را به شاخص قیمت در نظر بگیریم در طول یک دوره ۵۸ تا ۷۸ یعنی ۲۰ سال نسبتا ثابت بوده و این یعنی اینکه رابطه خوبی بین این دو بخش وجود داشته است.
وی تصریح کرد: در دولت گذشته بین تورم و نقدینگی گسیختی ایجاد شد ضمن اینکه نرخ تورم به اندازه نقدینگی رشد نمی کند به دلیل واردات بالا بوده و عرضه افزایش یافته است. پس پول های نفتی در دوره رونق نفتی معجزه گر بود ولی حباب مسکن ایجاد شد.
این کارشناس اقتصادی خاطرنشان کرد: در دوره فعلی سرعت گردش پول و رکود اقتصادی باید مورد توجه قرار گیرد یعنی به موازات رشد اقتصادی تقاضای مصرفی خانوارها خیلی رشد نکرد و تقاضای سرمایه گذاری نیز کاهش پیدا کرد و مردم بازاری را پربازده تر از سپرده گذاری در بانک ها پیدا نکردند.
زنوز درباره پیش بینی تورم سال ۹۶ بیان داشت: در سال گذشته و سال آینده کسری بودجه بالا خواهد بود و تورم در سال آینده دورقمی خواهد شد ولی خوب است که در حد تا ۱۲ درصد باشد تا سیاست گذار بتواند موفق باشد.
وی، کنترل نوسانات ارز را از جمله موفقیت های بانک مرکزی در دولت یازدهم برشمرد ولی همزمان پاسخ به سوالی درباره اینکه یک کشور نفتی می تواند سیاست های ارزی داشته باشد را رد کرد.
وی توضیح داد: آیا اگر بار دیگر نفت بشکه ای 100 دلار شود، واردات افزایش نخواهد یافت؟ با افزایش واردات اقتصاد دچار بیماری هلندی خواهد شد.
این اقتصاددان توان رقابت ارزی را منوط به نرخ حقیقی و نرخ برابری ریال برابر سایر ارزها دانست و افزود: عامل تعیین کننده دیگر تورم داخلی و خارجی است.
زنوز با بیان اینکه نرخ ارز کنونی انگیزه چندانی برای توسعه صادرات ایجاد نمی کند، تاکید کرد که باید بتدریج نرخ رسمی ارز به نرخ بازار نزدیک شود.
وی اظهار داشت: تنها 13 میلیارد دلار از صادرات کشور مربوط به صادرات غیرنفتی است و باقی آن مربوط به صادرات گاز، محصولات پتروشیمی و میعانات گازی بوده است.
این اقتصاددان پیش بینی کرد با توجه به ثبات بهای جهانی نفت، سال آینده شاهد افزایش نرخ ارز باشیم.
زنوز درباره یارانه ها گفت: باید بین سیاست حمایت اجتماعی و سیاست های اقتصادی تفاوت قائل شد.
وی تاکید کرد هر دولت جدیدی که در ایران روی کار آمد باید از ادامه سیاست بلاتبعیض توزیع یارانه ها جلوگیری کرده و یارانه ها را به سمت زنان سرپرست خانوار و افراد تحت تکفل بنیادها سوق دهد.
این اقتصاددان خرج دولت ها را بیش از دخلش عنوان کرد و گفت: بدهی انباشته دولت 700 هزار میلیارد تومان است که نشان دهنده کسری مداوم بودجه است و این در حالی است که دولت ها بابت این بدهی ها بهره نداده اند.
زنوز ادامه داد: دولت زیربار تعهدات صندوق های بازنشستگی نمی تواند کمر راست کند و امکان افزایش یارانه ها وجود ندارد البته می شود تورم 100 درصدی ایجاد کرد و از محل بانک مرکزی افزایش یارانه ها را پرداخت کرد.