دخل و خرج؛ فکتورینگ
به گزارش خبرنگار بینالملل ایبنا به نقل از فین تک تایم، در سال ۲۰۰۹، دو مهندس سابق یاهو در کالیفرنیا اپلیکیشنی ساده برای به اشتراکگذاری وضعیت کاربران طراحی کردند؛ برنامهای که هدف آن فراهم کردن ارتباطاتی ارزان، بدون تبلیغات و خصوصی بود. این اپلیکیشن بعدها به واتساپ (WhatsApp) تبدیل شد؛ پیامرسانی که امروز به پرکاربردترین ابزار ارتباطی جهان بدل شده و هزینه ارتباطات فرامرزی را تقریباً از بین برده است.
امروزه بیش از سه میلیارد نفر هر ماه از واتساپ استفاده میکنند و روزانه حدود ۱۵۰ میلیارد پیام از طریق آن رد و بدل میشود. واتساپ به ابزار پیشفرض ارتباطات در سراسر جهان تبدیل شده است؛ از جمله برای کارکنان صنعت خدمات مالی.
اما مشکل از جایی آغاز میشود که قوانین نظارتی حوزه مالی هرگز برای پیامرسانهای مصرفکنندهای مانند واتساپ طراحی نشده بودند. در نتیجه، بسیاری از بانکداران و مدیران مالی مذاکرات کاری، توافقات تجاری و ارتباط با مشتریان را از طریق این پلتفرم انجام میدهند؛ بدون آنکه کارفرمایانشان به محتوای این مکاتبات دسترسی داشته باشند یا بتوانند آنها را ثبت و بایگانی کنند.
این مسئله تاکنون بیش از سه میلیارد دلار جریمه برای مؤسسات مالی در آمریکا به همراه داشته و نهاد ناظر مالی بریتانیا نیز تحولات این حوزه را با دقت زیر نظر دارد.
«دیما گوتزایت»، بنیانگذار و مدیرعامل شرکت LeapXpert، در گفتوگویی درباره ابعاد این چالش توضیح داده است که «ارتباطات خارج از کانالهای رسمی» به مکالمات کاری گفته میشود که از طریق دستگاههای شخصی و پیامرسانهایی مانند واتساپ، آیمسیج و سیگنال انجام میشوند؛ مکالماتی که خارج از خطوط تلفن ضبطشده و سامانههای رسمی ایمیل قرار دارند.
به گفته او، ممکن است یک معاملهگر درباره قیمتگذاری با مشتری خود در واتساپ گفتوگو کند، یک مدیر ارتباط با مشتری از طریق آیمسیج برای دریافت امضا پیگیری انجام دهد یا اعضای یک تیم کاری اطلاعات را در گروههای چت به اشتراک بگذارند. در چنین شرایطی هیچیک از این مکاتبات وارد آرشیو رسمی بانک نمیشود و در نتیجه بانک نمیتواند بر آن نظارت کند یا در صورت درخواست رگولاتور، سوابق لازم را ارائه دهد.
جریمههای میلیارد دلاری در آمریکا
از سال ۲۰۲۱ تاکنون، نهادهای نظارتی آمریکا از جمله U.S. Securities and Exchange Commission و Commodity Futures Trading Commission بیش از ۶۰ مؤسسه مالی والاستریت را به دلیل استفاده کارکنان از پیامرسانهای شخصی برای امور کاری جریمه کردهاند.
در میان این مؤسسات، JPMorgan Chase مبلغ ۲۰۰ میلیون دلار جریمه پرداخت کرده است. پس از آن بانکهایی مانند Morgan Stanley، Goldman Sachs، Bank of America، Citigroup، Barclays، Deutsche Bank، UBS و Credit Suisse نیز با جریمههای مشابه مواجه شدند.
به گفته گوتزایت، رگولاتورها تأکید کردهاند که این موضوع صرفاً یک تخلف اداری نیست، بلکه شکست گسترده در نگهداری سوابق و مستندات محسوب میشود.
وضعیت بریتانیا
در بریتانیا نیز Financial Conduct Authority بارها هشدار داده است که الزامات ثبت و نگهداری مکاتبات مرتبط با فعالیتهای مالی، شامل تمامی کانالهای ارتباطی مورد استفاده کارکنان میشود؛ نه فقط کانالهایی که واحدهای انطباق و نظارت به آنها دسترسی دارند.
چرا ممنوع کردن واتساپ کافی نیست؟
بسیاری از بانکها استفاده از واتساپ برای امور کاری را ممنوع کردهاند، اما کارشناسان معتقدند این سیاست بهتنهایی مؤثر نیست. مشتریان ترجیح میدهند از همان ابزارهایی استفاده کنند که در زندگی روزمره به آنها عادت دارند و در نتیجه، ممنوعیتهای رسمی اغلب باعث میشود مکالمات به تلفنهای شخصی و کانالهای خارج از دسترس سازمان منتقل شوند.
بررسیهای نهادهای نظارتی آمریکا نیز نشان داده که در بسیاری از مؤسسات جریمهشده، حتی مدیران ارشد و مدیران اجرایی نیز بهطور مستمر از واتساپ برای انجام امور کاری استفاده میکردهاند.
فراتر از جریمههای مالی
به اعتقاد کارشناسان، جریمههای مالی تنها بخشی از ماجرا هستند. هنگامی که یک نهاد ناظر متوجه استفاده گسترده از کانالهای غیررسمی میشود، این پرسش مطرح خواهد شد که چه تخلفات یا ریسکهای دیگری ممکن است از دید سیستمهای نظارتی پنهان مانده باشند؛ از معاملات مبتنی بر اطلاعات نهانی گرفته تا شکایات مشتریان یا توافقاتی که هرگز ثبت نشدهاند.
علاوه بر این، در صورت بروز اختلافات حقوقی و طرح دعاوی در دادگاه، بانکی که نتواند سابقه کامل مکاتبات خود را ارائه کند، در موقعیت ضعیفتری قرار خواهد گرفت. از همین رو بسیاری از سرمایهگذاران نهادی و مشتریان بزرگ، امروزه توانایی بانکها در مدیریت و ثبت دادهها را به یکی از معیارهای اصلی همکاری تبدیل کردهاند.
کارشناسان هشدار میدهند که آسیب به اعتبار یک مؤسسه مالی میتواند بسیار ماندگارتر از جریمههای مالی باشد و بازسازی اعتماد از دسترفته مشتریان، گاه سالها زمان میبرد.
