به گزارش خبرنگار بینالملل ایبنا، افت موقت شاخصهای نفت برنت و وست تگزاس اینترمدیت پس از افزایش مقطعی پمپاژ از سوی عربستان، بار دیگر ناتوانی آمریکا و متحدان منطقهایاش در پایدارسازی بازار انرژی را آشکار ساخت. اگرچه بازارسازان غربی تلاش دارند با اعلام ترمیم نیمی از ظرفیت خط لوله شرق-غرب و ازسرگیری عبور کاروانهای محافظتشده نفتکشها، فضای روانی بازار را آرام کنند، اما تثبیت قیمت نفت بالای ۱۰۰ دلار نشان میدهد که تزریق نفت پرریسک و مسکنهای زودگذر توان خنثیسازی اهرمهای بازدارنده ژئوپلیتیک ایران در شاهراه هرمز را ندارد.
شکنندگی تدابیر اضطراری ریاض و ناکامی در حذف ریسک هرمز
با گذشت ۷ ماه از بسته شدن تنگه هرمز، پناه بردن شرکت آرامکو به خط لوله آسیبپذیر شرق-غرب برای هدایت جریان نفت به بندر ینبع در دریای سرخ نیز نتوانسته اطمینان ازدسترفته سرمایهگذاران را بازگرداند. رسانه مارکتاسکرینر با اشاره به ازسرگیری شکننده فعالیت این خط لوله نوشت که این شریان استراتژیک که به عنوان جایگزین دور زدن تنگه هرمز تبلیغ میشد، اخیرا هدف حملات دقیق پهپادی قرار گرفت و نشان داد که زیرساختهای ساحلی عربستان فراتر از خطوط نبرد سنتی آسیبپذیرند.
اگرچه عربستان ادعا میکند نیمی از ظرفیت انتقال این مسیر را بازسازی کرده، اما انتقال نفت از بنادر دریای سرخ هزینههای اضافی بیمه و تدارکات را به خریداران تحمیل میکند. علاوه بر این، ظرفیت نامی این خط لوله حتی در بهترین شرایط کاری، کفاف جابهجایی روزانه نزدیک به ۱۵ تا ۱۷ میلیون بشکه نفت حوزه خلیج فارس را نمیدهد. به این ترتیب، ادعای سعودیها مبنی بر بینیازی به ترانزیت امن از هرمز به عنوان یک گزاره فنی و اقتصادی رنگ میبازد.
واقعیت این است که اقدام عربستان برای افزایش صادرات به جای مهار تورم انرژی، ماهیتی نمایشی یافته، زیرا با اولین ارتعاش امنیتی در منطقه به سرعت معکوس میشود و در این میان، نوسانهای ادامهدار بهای نفت در کانال ۱۰۳ دلار به وضوح نشاندهنده ناکامی آشکار ریاض در نقشآفرینی سنتی خود به عنوان تولیدکننده ضربهگیر است.
بنبست اسکورت نظامی آمریکا و بازگشت اجباری به گذرگاه ناامن
طرح مشترک پنتاگون و کشورهای عربی برای تشکیل کریدورهای تحت حفاظت نظامی در مجاورت سواحل عمان نتوانسته امنیت تضمینشدهای برای جریان آزاد نفت خلق کند. دادههای پایش دریایی موسسه کپلر که از سوی شبکه سیانبیسی بررسی شده، نشان میدهد عربستان به ناچار بیش از نیمی از محمولههای افزایشیافته خود را از طریق تنگه هرمز و زیر دید مستقیم نیروهای ایرانی عبور میدهد.
این اقدام نه از موضع قدرت لجستیکی، بلکه ناشی از فقدان مسیرهای مطمئن بندری و اشباع انبارها در پایانه ینبع بوده است. حضور ناوگان دریایی غرب نهتنها به کاهش حق بیمه ریسک جنگی شناورها منجر نشده، بلکه هزینههای حمل هر بشکه نفت را برای پالایشگاههای آسیایی و اروپایی به اوج تاریخی رسانده است. ارزیابی موسسه ردگیری ورتکسا نیز تصریح میکند که سطح تردد فعلی همچنان فاصله چشمگیری با سطوح پیش از بحران دارد.
تلاش آمریکا برای ارائه تصویری عادی از وضعیت خلیج فارس در حالی است که حتی همراهی نفتکشهای غربی نیز تضمینکننده امنیت فیزیکی آنها نیست و به دلیل وابستگی ناوگان تجاری به عبور گامبهگام از حاشیه آبراههای بینالمللی، آنها در بازدارندگی فعال برابر سامانههای ساحلی و پهپادی ایران عملا دستبسته هستند.
سردرگمی کاخ سفید و پارادوکس فشار حداکثری
دولت «دونالد ترامپ» در مواجهه با پیامدهای اقتصادی جهش بهای سوخت بر رایدهندگان داخلی، وارد یک دور باطل از تناقضگویی سیاسی شده است. در همین راستا خبرگزاری رویترز در بررسی خود از بنبست سیاست نفتی آمریکا و با اشاره به تکذیب تند گزارش پایگاه آکسیوس درباره آمادگی واشنگتن برای لغو تحریمهای نفتی و بانکی ایران نوشت که کاخ سفید توان اتخاذ یک تصمیم راهبردی واقعبینانه را نیز از دست داده است.
بر این اساس رد پیشنهادهای پیشنهادی ایران از سوی ترامپ برای بازگشایی سازمانیافته ترانزیت، حاکی از خطای محاسباتی مکرر واشنگتن در وزندهی به اهرمهای فشار است. آمریکا همزمان خواهان مهار قیمت انرژی، تداوم انسداد مالی علیه ایران و راضی نگهداشتن جریانهای محافظهکار داخلی است؛ اهدافی که در معادلات عینی بازار جهانی انرژی در تضاد ماهوی با یکدیگر قرار دارند.
این انفعال و سردرگمی سیاسی پیام روشنی به بورسهای لندن و نیویورک مخابره کرده مبنی بر اینکه تهدید اختلال در زنجیره تامین رفعنشدنی است. تا زمانی که تصمیمگیران واشنگتن توهم مدیریت قیمت بدون حل بنیادین ریشههای سیاسی بحران را دنبال میکنند، مهار بازار فراتر از دسترسی عملی آنها باقی خواهد ماند.
عقیم ماندن میانجیگریها و بقای شاخصها در مدار بحران
این در حالی است که تا کنون تحرکات دیپلماتیک هیئتهای منطقهای از قطر و پاکستان برای باز کردن گره بنبست تهران و واشنگتن، به دلیل نبود اراده ملموس در کاخ سفید جهت امتیازدهی واقعی، بیثمر بوده است. روزنامه نیویورک تایمز در تحلیل نوسانات بهای سوخت گزارش میدهد که تا زمان غیبت راهحل پایدار سیاسی، هرگونه عقبنشینی قیمت موقتی خواهد بود.
در مجموع تثبیت نفت بالای مرز ۱۰۰ دلار به رغم آزادسازی بخشی از ذخایر و افزایش عرضه عربستان، نشاندهنده ناکامی ائتلاف ضدایرانی است. بازار دریافته است که ظرفیت مازاد اوپک در حال ته کشیدن بوده و تابآوری صنعت پالایشگاهی جهان برابر شوکهای آتی خلیج فارس به صفر رسیده است.
در چشمانداز کنونی، اهرم تعیینکننده قیمت نفت نه در نشستهای اوپکپلاس و نه در فرامین اجرایی واشنگتن، بلکه در توازن قوای تنگه هرمز رقم میخورد. از این رو ناتوانی ملموس مثلث آمریکا، عربستان و غرب در کاستن از سطح تنشها، مهر تاییدی بر شکست تلاشهای مشترک آنها در دیکته کردن قیمت بر بازار آزاد انرژی است.
