به گزارش خبرنگار بینالملل ایبنا، رشد روز چهارشنبه بازارهای آسیایی را نمیتوان صرفا واکنشی مکانیکی به افزایش شاخصهای آمریکا دانست. هاندلز بلات این جهش را حاصل همزمانی چند عامل دانسته که عبارتند از: حرکت والاستریت به سمت رکوردهای جدید، افزایش تقاضا برای سهام فناوری و تراشه، کاهش قیمت نفت، بهبود چشمانداز سود شرکتها و کاهش موقت نگرانیها درباره اختلال در عرضه جهانی انرژی.
بااینحال، پشت این تصویر مثبت، بازاری شکننده قرار دارد. سهام مرتبط با هوش مصنوعی در هفتههای اخیر نوسانهای شدیدی داشتهاند و سرمایهگذاران همچنان در حال ارزیابی این پرسشاند که آیا درآمدهای شرکتهای فناوری با سرعت رشد ارزش سهام آنها همخوانی دارد یا خیر.
والاستریت؛ موتور محرک بازارهای آسیایی
بر اساس گزارش آسوشیتدپرس، شاخص اساندپی ۵۰۰ در معاملات روز دوشنبه ۱٫۵ درصد رشد کرد و در سطح ۷ هزار و ۶۰۰٫۵۰ واحد قرار گرفت؛ یعنی تنها ۰٫۱ درصد پایینتر از رکورد پایانی قبلی خود، یعنی ۷ هزار و ۶۰۹٫۷۸ واحد.
داوجونز نیز با افزایش ۶۹۳٫۳۸ واحدی، معادل ۱٫۳ درصد، به ۵۳ هزار و ۱۷۸٫۴۱ واحد رسید و رکورد جدیدی ثبت کرد. نزدک هم ۲٫۱ درصد افزایش یافت و در سطح ۲۵ هزار و ۹۱۳٫۹۰ واحد ایستاد.
این عملکرد، سیگنال مثبتی برای بازارهای آسیایی بود؛ بهویژه برای اقتصادهایی مانند ژاپن، کرهجنوبی و تایوان که بخش مهمی از ارزش بازار آنها به شرکتهای نیمهرسانا، تجهیزات الکترونیکی و فناوریهای پیشرفته وابسته است.
کاهش نفت و آرامش موقت در بازار اوراق
یکی از عوامل مهم حمایتکننده از بازار، افت قیمت نفت بود. قیمت نفت برنت در معاملات روز دوشنبه ۴٫۷ درصد کاهش یافت و به ۸۳٫۷۷ دلار در هر بشکه رسید. به گزارش رویترز افت قیمت نفت از دو مسیر به بازار سهام کمک میکند:
در همین حال، بازده اوراق خزانهداری ۱۰ساله آمریکا از ۴٫۷۵ درصد به ۴٫۶۸ درصد کاهش یافت. کاهش بازده اوراق معمولا به نفع سهام است، زیرا بازده مورد انتظار سرمایهگذاران از داراییهای کمریسک را پایین میآورد و ارزش فعلی سودهای آتی شرکتها را افزایش میدهد.
بااینحال، این بازده همچنان از سطح ۳٫۹۷ درصدی پیش از آغاز جنگ ایران بالاتر بود؛ بنابراین نمیتوان از بازگشت کامل آرامش به بازار اوراق سخن گفت.
سهام تراشه؛ قلب تپنده رالی آسیا
طبق گزارش دیگری از رویترز رشد شاخصهای ژاپن را باید بیش از هر چیز ناشی از عملکرد سهام صنعت تراشه دانست. بر این اساس افزایش ۸٫۷ درصدی سهام ادونتست و رشد ۳٫۳ درصدی توکیو الکترون نشان داد که سرمایهگذاران همچنان به تقاضای جهانی برای تجهیزات تولید و آزمایش تراشه خوشبیناند.
شرکت موراتا نیز پس از افزایش پیشبینی سود خود، نزدیک به ۱۰ درصد رشد کرد. این اتفاق نشان میدهد بازار فقط به روند کلی شاخصها واکنش نشان نمیدهد، بلکه ارتقای چشمانداز مالی شرکتها همچنان یکی از مهمترین محرکهای خرید است.
در ژاپن، شرکتهایی که به زنجیره تأمین هوش مصنوعی، رباتیک و زیرساختهای محاسباتی مرتبطاند، از این موج بیشترین بهره را بردهاند. رشد ۴٫۴ درصدی فانوک نیز نشاندهنده تداوم تقاضا برای اتوماسیون صنعتی و رباتیک است؛ حوزهای که با کمبود نیروی کار و تلاش شرکتها برای افزایش بهرهوری پیوند دارد.
تضاد میان ژاپن و کرهجنوبی
رالی اخیر آسیا در شرایطی رخ داد که بازارهای منطقه در روزهای پیش از آن نوسان شدیدی را تجربه کرده بودند. طبق گزارش آسوشیتدپرس، شاخص کوسپی کرهجنوبی روز دوشنبه ۵٫۱ درصد کاهش یافته بود؛ این افت پس از جهش تاریخی ۱۷٫۹ درصدی در روز جمعه رخ داد.
این نوسان شدید، تمرکز بالای بازار کره بر دو غول فناوری، یعنی سامسونگ الکترونیکس و اسکی هاینیکس، را آشکار میکند. هرگونه تغییر در برآورد تقاضای جهانی برای حافظه، تراشههای هوش مصنوعی یا سرمایهگذاری شرکتهای بزرگ فناوری میتواند بهسرعت شاخص کوسپی را جابهجا کند.
در ژاپن نیز نیکی روز دوشنبه ۰٫۹ درصد کاهش یافته بود. یکی از عوامل فشار بر سهام صادرکنندگان ژاپنی، تقویت ین در برابر دلار بود. ین قویتر از یک سو واردات و فشار تورمی را کاهش میدهد، اما از سوی دیگر ارزش درآمدهای خارجی شرکتهای صادراتمحور را هنگام تبدیل به پول ملی پایین میآورد.
بااینحال در معاملات روز چهارشنبه، نیکی ۳٫۷ درصد افزایش یافت و به حدود ۶۶ هزار و ۳۰۰ واحد رسید. تاپیکس نیز ۲٫۱ درصد بالا رفت. این اختلاف میان حرکتهای روزهای متوالی، نشان میدهد که بازار در وضعیت «خرید در افت و فروش در رشد» قرار دارد و رفتار سرمایهگذاران بیشتر کوتاهمدت و مبتنی بر تغییرات لحظهای ریسک است.
چین؛ استثنای مهم در رالی فناوری
اگرچه بورسهای ژاپن و کرهجنوبی از موج سهام هوش مصنوعی بهره بردند، در چین وضعیت برای شرکتهای سختافزاری این حوزه متفاوت بود. سهام شرکتهای فعال در زمینه تجهیزات و سختافزار هوش مصنوعی کاهش یافت.
این واگرایی میتواند چند علت داشته باشد: نگرانی درباره ارزشگذاری بیش از حد شرکتهای فناوری، تردید نسبت به سودآوری واقعی پروژههای هوش مصنوعی، فشارهای تجاری و محدودیتهای صادراتی در حوزه تراشه، و همچنین تفاوت در ترکیب صنایع شاخصهای چین با بازارهای ژاپن و کرهجنوبی.
بورس شانگهای ۱٫۴ درصد و شاخص شرکتهای بزرگ در شانگهای و شنژن ۱٫۲ درصد رشد کردند، اما کاهش سهام سختافزاری هوش مصنوعی نشان داد که افزایش شاخص کل الزاماً به معنای اقبال یکدست سرمایهگذاران به همه بخشهای فناوری نیست.
سود شرکتها؛ پشتوانه بنیادی یا پوششی برای خوشبینی؟
یکی از مهمترین پایههای صعود والاستریت، عملکرد بهتر شرکتها از پیشبینیها بوده است. طبق دادههای مؤسسه فکتست که آسوشیتدپرس به آن استناد کرده، شرکتهای حاضر در شاخص اساندپی ۵۰۰ در مسیر ثبت رشد ۴۷ درصدی سود هر سهم در فصل بهار نسبت به سال قبل قرار داشتند.
در صورت تحقق این برآورد، چنین رشدی قویترین افزایش سود از بهار ۲۰۲۱ خواهد بود؛ دورهای که اقتصاد آمریکا پس از خروج از بحران کرونا با شتاب زیادی در حال بازگشت بود.
رشد سود شرکتها اهمیت زیادی دارد، زیرا در بلندمدت قیمت سهام باید با ظرفیت سودآوری بنگاهها پشتیبانی شود. بااینحال، پرسش اصلی این است که آیا رشد سود با رشد قیمت سهام تناسب دارد یا خیر. اگر ارزشگذاری سهام فناوری از سود واقعی شرکتها فاصله بگیرد، کوچکترین نشانه از کاهش تقاضا برای خدمات هوش مصنوعی میتواند به اصلاح شدید بازار منجر شود.
نوسان سهام میکرون نمونهای از این وضعیت بود. این سهم در جریان معاملات از کاهش ۶٫۴ درصدی به افزایش ۱٫۷ درصدی رسید و در نهایت با رشد ۰٫۸ درصدی بسته شد. چنین دامنه نوسانی نشان میدهد که سرمایهگذاران نسبت به آینده صنعت تراشه همزمان خوشبین و نگراناند.
ژئوپلیتیک همچنان در مرکز توجه بازار است
کاهش قیمت نفت تا حدی با کاهش نگرانیها درباره اختلال در عبور نفتکشها از خلیج فارس مرتبط بود. گزارش دیگری از رویترز میگوید قیمت نفت برنت در ماه گذشته بین ۷۲ تا ۱۰۲ دلار نوسان کرده؛ زیرا بازار در حال ارزیابی پیامدهای جنگ ایران بر جریان عرضه جهانی نفت بودهاست.
به همین دلیل هرگونه پیشرفت در مذاکرات یا کاهش تنش میتواند قیمت نفت را پایین بیاورد و به سهام کمک کند. در مقابل، تشدید درگیریها، بستهشدن مسیرهای کشتیرانی یا تهدید علیه زیرساختهای انرژی میتواند همزمان نفت، تورم و نرخ بهره را بالا ببرد.
از این منظر، بازار سهام آسیا نهتنها به گزارشهای مالی شرکتها، بلکه به تحولات ژئوپلیتیک و مسیر قیمت انرژی نیز واکنش نشان میدهد. همین وابستگی، رالی اخیر را در برابر اخبار ناگهانی آسیبپذیر میکند.
آیا این رالی پایدار است؟
برای ارزیابی پایداری رشد بازار، دستکم چهار شاخص باید زیر نظر باشد:
روند سود شرکتهای فناوری: اگر درآمد شرکتهای تراشه و زیرساخت هوش مصنوعی همچنان فراتر از پیشبینیها باشد، رالی میتواند ادامه پیدا کند.
قیمت نفت: کاهش پایدار نفت از بازار حمایت میکند؛ اما جهش دوباره آن، فشار تورمی و نرخ بهره را افزایش خواهد داد.
ارزش ین: تقویت شدید ین میتواند به سود واردکنندگان ژاپنی، اما به زیان صادرکنندگان تمام شود.
شدت سرمایهگذاری در هوش مصنوعی: کاهش هزینههای ساخت مراکز داده از سوی شرکتهای بزرگ فناوری، تهدیدی جدی برای سهام تراشه خواهد بود.
در نتیجه، صعود شاخصهای آسیایی بیش از آنکه نشانه پایان ریسکها باشد، بیانگر بازگشت موقت اشتهای ریسک در بازار است. سرمایهگذاران فعلا کاهش نفت و گزارشهای مالی مثبت را بر نگرانیهای ژئوپلیتیک و ارزشگذاری بالا ترجیح دادهاند.
بر اساس آنچه که گفته شد، رالی والاستریت، همراه با کاهش قیمت نفت و انتشار چشماندازهای مثبت شرکتها، محرک اصلی رشد بازارهای آسیایی در ۵ اوت ۲۰۲۶ بود. در این میان رونق هوش مصنوعی همچنان مهمترین موتور بازارهای فناوری است، اما همزمان به منبع اصلی آسیبپذیری آنها نیز تبدیل شده است. بنا بر این تا زمانی که رشد درآمد شرکتها بتواند ارزشگذاری بالای سهام را توجیه کند و قیمت نفت در محدوده کنترلشده باقی بماند، امکان تداوم صعود وجود دارد. بااینحال، هرگونه تردید درباره سودآوری سرمایهگذاریهای هوش مصنوعی یا تشدید تنشهای منطقهای میتواند این رالی را بهسرعت معکوس کند.
