به گزارش شبکه خبری اقتصاد و بانک ایران(ایبِنا)، بانک مرکزی روز یکشنبه 10 مردادماه در بخشنامه ای با استناد به بند (ج) ماده (11) و بند (الف) ماده (42) قانون پولی و بانکی کشور مصوب 18 تیر ماه 1351 و همچنین ماده (81) قانون برنامه پنجم توسعه، «دستورالعمل و ضوابط اجرایی خرید و فروش ارز به نرخ آزاد» را به بانکهای عامل ابلاغ کرد.
براساس اعلام بانک مرکزی این بخشنامه بدنبال هدایت عملیات ارزی اشخاص حقیقی و حقوقی به کانال بانکی و کاهش ریسک عملیاتی فعالان اقتصادی است. بر اساس این بخشنامه بانکها میتوانند درآمدهای ارزی حاصل از صادرات غیرنفتی اشخاص حقیقی و حقوقی و ارز ورودی به کشور از طریق نمایندگیهای دیپلماتیک مقیم ایران و سرمایه گذاران خارجی را به نرخ آزاد خریداری کنند.
پیش از این ولی الله سیف رئیس کل بانک مرکزی اعلام کرده بود که بانک ها به زودی با ابلاغ ضوابط اجرایی خرید و فروش ارز براساس نرخ بازار آزاد به این حوزه وارد خواهند شد.
همچنین بانک ها از این پس خواهند توانست ارزهای خریداری شده از صادرکنندگان را در چارچوب مجموعه مقررات ارزی یا از طریق صرافیهای معتبر به فروش برسانند؛ ضمن اینکه فروش ارز خریداری شده به سایر بانکها و صرافیها نیز مجاز است و نرخ خرید و فروش ارز بر اساس توافق بانک و مشتری تعیین خواهد شد.
شمس احمدی مشاور رئیس کل بانک مرکزی در گفت و گو با خبرنگار ایبنا درباره این بخشنامه گفت: این بخشنامه قدم مثبتی برای هماهنگ کردن و کنترل بیشتر نرخ ارز است و تعادل بیشتری را بین عرضه و تقاضا ایجاد کرده بنابراین مانعی برای سوء استفاده و همچنین پولشویی خواهد شد.
وی بر اعتماد بیشتر مشتریان به سیستم بانکی برای عملیات ارزی تاکید کرد و گفت: انتقال سرمایه شرکت های خارجی به کشور از نظر حسابرسی و مالیات باعث افزایش شفافیت می شود و با توجه به اعتماد به سیستم بانکی، فعالیت ها روان تر خواهد شد.
البته نا گفته نماند که یکی از اهداف بانک مرکزی در سال های گذشته تک نرخی کردن ارز بوده و گفته می شود این دستورالعمل اولین گام برای تک نرخی شدن ارز و کاهش فاصله بین نرخ ارز بانکی و آزاد است. به طور عملی زمانی که بانک ها ارز را به ریال تبدیل کنند، در ابتدا فاصله ارز 2 نرخی کاهش یافته و در یک بازه زمانی از بین می رود زیرا بانک ها نمی توانند 2 نرخ متفاوت برای عرضه ارز داشته باشند.
شمس احمدی با تائید این موضوع اظهار داشت: حتی اگر خرید و فروش ارز در بانک ها با 2 نرخ انجام شود، تفاوت نرخ ارز بانکی با صرافی ها متفاوت است؛ از سوی دیگر بانک مرکزی نیز کنترل بیشتری بر عرضه و تقاضا در بازار ارز دارد.
با این حال امیر بیت لفته دبیرکل کانون صرافان نگاه دیگری به عرضه ارز در بانک ها دارد.
وی معتقد است اگر خرید و فروش ارز در بانک ها به طور هدفمند دنبال شود، ارز به درستی به دست مصرف کننده خواهد رسید و کمک شایانی به این بازار خواهد بود.
با این حال بیت لفته تاکید دارد توزیع ارز باید به گونه ای باشد که بدست مصرف کننده رسیده و افراد فرصت طلب دارای نقدینگی نتوانند ارز را دپو کرده و در زمان هایی که نرخ بالا می رود، آن را وارد بازار کنند.
این اظهارات در حالی است که عباس مسعودی رئیس انجمن صرافان ترجیح داد درباره خرید و فروش ارز در بانک ها فعلا اظهار نظری نکند.
با این حال به نظر می رسد که اگر دولت بتواند ارز مناسب به بازار تزریق کرده و تعادل مناسبی بین عرضه و تقاضا ایجاد کند، در ماه های آینده شاهد کاهش فاصله نرخ ارز بانکی و آزاد باشیم و در یک بازه زمانی نرخ ارز تک رقمی شود.
