به گزارش ایبنا، وب‌سایت ویژوال کپیتالیست بر پایه رتبه‌بندی آوریل گزارش «اس‌اندپی گلوبال مارکت اینتلیجنس ۲۰۲۶»، بزرگ‌ترین بانک‌های جهان را از نظر میزان دارایی رتبه‌بندی کرده است. این بررسی عمدتاً بر اساس صورت‌های مالی پایان سال ۲۰۲۵ انجام شده و دارایی‌هایی مانند وام‌ها، سرمایه‌گذاری‌ها و وجه نقد را در بر می‌گیرد. بانک‌ها نیز بر اساس کشور محل استقرار دفتر مرکزی دسته‌بندی شده‌اند.
بر اساس این رتبه‌بندی، بانک‌های چینی چهار جایگاه نخست را به خود اختصاص داده‌اند و نخستین بانک آمریکایی در رتبه پنجم قرار گرفته است؛ موضوعی که ابعاد گسترده نظام بانکی چین را نشان می‌دهد.
۱۵ بانک بزرگ جهان از نظر دارایی
۱. بانک صنعتی و تجاری چین (ICBC): ۷.۶۵ تریلیون دلار
۲. بانک کشاورزی چین: ۶.۹۷ تریلیون دلار
۳. شرکت بانک ساخت‌وساز چین: ۶.۵۲ تریلیون دلار
۴. بانک چین: ۵.۴۸ تریلیون دلار
۵. جی‌پی‌مورگان چیس آمریکا: ۴.۴۲ تریلیون دلار
۶. بانک آمریکا: ۳.۴۱ تریلیون دلار
۷. بی‌ان‌پی پاریبا فرانسه: ۳.۲۸ تریلیون دلار
۸. اچ‌اس‌بی‌سی انگلیس: ۳.۲۱ تریلیون دلار
۹. کردیت اگریکول فرانسه: ۳.۱۵ تریلیون دلار
۱۰. بانک پس‌انداز پستی چین: ۲.۶۷ تریلیون دلار
۱۱. گروه مالی میتسوبیشی یواف‌جی ژاپن: ۲.۶۷ تریلیون دلار
۱۲. سیتی‌گروپ آمریکا: ۲.۶۲ تریلیون دلار
۱۳. بانک سانتاندر اسپانیا: ۲.۲۵ تریلیون دلار
۱۴. بانک ارتباطات چین: ۲.۲۲ تریلیون دلار
۱۵. ولز فارگو آمریکا: ۲.۱۵ تریلیون دلار
فاصله چشمگیر بانک‌های چین با وال‌استریت
بانک صنعتی و تجاری چین با ۷.۶۵ تریلیون دلار دارایی، بزرگ‌ترین بانک جهان شناخته شده است. دارایی این بانک حدود ۷۳ درصد بیشتر از دارایی ۴.۴۲ تریلیون دلاری جی‌پی‌مورگان چیس، بزرگ‌ترین بانک آمریکا، است.
مجموع دارایی‌های چهار بانک بزرگ چین از ۲۶ تریلیون دلار فراتر می‌رود؛ رقمی که تقریباً دو برابر مجموع دارایی‌های پنج بانک بزرگ آمریکاست. این گروه آمریکایی شامل جی‌پی‌مورگان چیس، بانک آمریکا، سیتی‌گروپ، ولز فارگو و گلدمن ساکس است.
ابعاد فعالیت بانک صنعتی و تجاری چین تنها به ارزش دارایی‌های آن محدود نمی‌شود. این بانک در پایان سال ۲۰۲۵ به ۷۸۲ میلیون مشتری حقیقی خدمات ارائه می‌کرد؛ تعدادی بیش از دو برابر جمعیت کل ایالات متحده. شمار مشتریان حقوقی و شرکتی این بانک نیز به بیش از ۱۴.۷ میلیون نفر و بنگاه می‌رسید.
در اروپا نیز جایگاه بانک‌های بزرگ در حال تغییر است. بی‌ان‌پی پاریبا فرانسه با ۳.۲۸ تریلیون دلار دارایی، پس از خرید‌هایی از جمله شرکت مدیریت سرمایه‌گذاری AXA Investment Managers، از اچ‌اس‌بی‌سی با ۳.۲۱ تریلیون دلار دارایی پیشی گرفته و به بزرگ‌ترین بانک منطقه تبدیل شده است. در مقابل، اچ‌اس‌بی‌سی در حال واگذاری برخی کسب‌وکار‌های خود با هدف تمرکز بیشتر بر بازار‌های آسیا و خاورمیانه است.
چرا بانک‌های چین تا این اندازه بزرگ شده‌اند؟
یکی از عوامل اصلی بزرگی نظام بانکی چین، ورود حجم بالایی از پس‌انداز خانوار‌ها و منابع نقدی شرکت‌ها به بانک‌هاست. این سپرده‌ها منابع گسترده‌ای برای اعطای تسهیلات فراهم می‌کنند و بانک‌ها را به یکی از محور‌های اصلی تأمین مالی اقتصاد این کشور تبدیل کرده‌اند.
سیاست‌های دولت چین نیز بر نحوه تخصیص این منابع اثرگذار است. با کاهش استقراض بخش خصوصی، بانک‌های دولتی تأمین مالی حوزه‌هایی مانند فناوری، سرمایه‌گذاری سبز و دیگر بخش‌های راهبردی را گسترش داده‌اند. در نتیجه، رشد این بانک‌ها هم از تقاضای روزمره برای خدمات بانکی تأثیر می‌گیرد و هم با سیاست پکن برای حمایت از صنایع منتخب ارتباط دارد.
دولت چین همچنین در پی افزایش ظرفیت وام‌دهی بانک‌هاست. در مارس ۲۰۲۶، پکن از برنامه انتشار ۳۰۰ میلیارد یوان اوراق قرضه دولتی ویژه برای تقویت سرمایه بانک صنعتی و تجاری چین و بانک کشاورزی چین خبر داد. افزایش سرمایه این دو بانک می‌تواند پشتوانه مالی آنها را تقویت کند و زمینه گسترش تسهیلات‌دهی را فراهم آورد؛ هرچند پایین بودن نرخ‌های بهره همچنان می‌تواند بر سودآوری بانک‌ها فشار وارد کند.
تفاوت الگوی تأمین مالی در چین و آمریکا
در آمریکا، تأمین مالی شرکت‌ها بیشتر از مسیر‌های متنوع بازار سرمایه انجام می‌شود. بر اساس این گزارش، اوراق بهادار، از جمله اوراق قرضه، در سال ۲۰۲۵ معادل ۷۷.۵ درصد از بدهی‌های معوق شرکت‌های غیرمالی را تشکیل می‌دادند.
این ساختار به شرکت‌ها امکان می‌دهد مستقیماً از سرمایه‌گذاران منابع مالی جذب کنند و وابستگی کمتری به دریافت وام بانکی داشته باشند. در چنین شرایطی، بانک‌های آمریکایی از طریق انتشار سهام و اوراق قرضه برای شرکت‌ها، سامان‌دهی خرید‌ها و برقراری ارتباط میان شرکت‌ها و سرمایه‌گذاران، درآمد کارمزدی قابل توجهی کسب می‌کنند.
جی‌پی‌مورگان در سال ۲۰۲۵ با در اختیار داشتن ۸.۴ درصد از بازار جهانی کارمزد‌های بانکداری سرمایه‌گذاری، در صدر این بازار قرار گرفت.
این مدل درآمدی می‌تواند بدون نیاز به برخورداری از بزرگ‌ترین ترازنامه جهان، سود قابل توجهی ایجاد کند. جی‌پی‌مورگان در سال گذشته میلادی ۵۷ میلیارد دلار درآمد خالص به دست آورد. همچنین ۸۷ میلیارد دلار درآمد غیر‌بهره‌ای این بانک از فعالیت‌هایی مانند معاملات، مدیریت سرمایه‌گذاری و سایر خدمات پشتیبانی می‌شد.
دارایی بیشتر لزوماً به معنای سود بیشتر نیست
رتبه‌بندی بانک‌های جهان بر اساس دارایی، مقیاس فعالیت و منابع مالی آنها را نشان می‌دهد، اما به‌تنهایی معیار کاملی برای سنجش سودآوری نیست. بانک‌های چینی از نظر حجم دارایی در صدر قرار دارند، در حالی که بانک‌های آمریکایی از منابع درآمدی متنوع‌تری بهره می‌برند.
به همین دلیل، بزرگ‌ترین بانک جهان از نظر دارایی لزوماً سودآورترین بانک نیست و برای ارزیابی عملکرد بانک‌ها باید در کنار اندازه ترازنامه، ساختار درآمدی و سایر شاخص‌های مالی آنها را نیز در نظر گرفت.
